Szczegóły

Super User

Kategoria: Zbiory

Utworzono: 09 maj 2018

Odsłony: 393262

Dla każdego muzeum najważniejszą sprawą są jego zbiory. Muzeum Miedzi w Legnicy udało się w ciągu 60 lat swego istnienia zgromadzić ich ponad 30000. W znacznej mierze są to zabytki dokumentujące dzieje i kulturę Legnicy od pradziejów po współczesność.

Szczegóły

Super User

Kategoria: Zbiory

Utworzono: 19 kwiecień 2018

Odsłony: 493888

Dział archeologii gromadzi zabytki oraz dokumentację naukową dotyczącą kultury materialnej ludności zamieszkującej obszar Legnicy i okolic w okresie pradziejów, wczesnego i późnego średniowiecza, jak również okresu nowożytnego.               W księgach inwentarzowych zabytków archeologicznych znajduje się 4270 pozycji inwentarzowych, łącznie kilkaset tysięcy różnego rodzaju zabytków, w tym ceramika, kości zwierzęce, broń i narzędzia, ozdoby, zabytki z drewna, skóry, kamienia.

Losy zbiorów przedwojennego Niederschlesiches Museum, w tym licznych zabytków archeologicznych, nie są znane. W 1945 r. budynek znajdujący się przy dzisiejszej ulicy Muzealnej spłonął, a nieliczne ewakuowane w związku z działaniami wojennymi obiekty archeologiczne uległy rozproszeniu.

Jak pisał Rudolf Jamka, który odwiedził gruzy legnickiej placówki muzealnej „...Nieliczne zachowane eksponaty prehistoryczne są na miejscu zabezpieczone...”. Losy tych zabytków nie są znane, trafić one mogły do muzeów wrocławskich. Współcześnie jedynie pojedyncze fotografie i materiały archiwalne mogą dać wyobrażenie o zbiorach przedwojennego legnickiego muzeum.

Starania o utworzenie placówki muzealnej, prowadzone z inicjatywy założonego i kierowanego od 1959 r. przez Tadeusza Gumińskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, zwieńczone zostały sukcesem dopiero w 1962 r. Pierwsze zabytki archeologiczne, które z czasem trafić miały do kolekcji muzeum pozyskiwano jednak już od kilku lat. Dostarczały ich prowadzone od 1958 roku przez dr. Józefa Kaźmierczyk badania wykopaliskowe na terenie zamku legnickiego, luźne odkrycia z terenu miasta, a także wykopaliska prowadzone m.in. na osadzie w Grzybianach. Do powstających zbiorów trafiały również materiały przekazywane lub pozyskiwane przez Tadeusza Gumińskiego, często odkupywane od robotników budowlanych prowadzących prace budowlane na terenie legnickiej starówki. W 1963 r. zgromadzono w ten sposób 70 całych naczyń średniowiecznych. Z czasem do zbiorów trafiały materiały z ratowniczych badań wykopaliskowych prowadzonych na terenie Starego Miasta (Rynek, Chojnowska, Środkowa, Piekarska, Wjazdowa, ul. N. M. Panny - dawniej Rosenbergów) oraz najbliższego sąsiedztwa Legnicy. Do inwentarza muzealnego trafiły w ten sposób pierwsze zabytki z niszczonych lub rozpoznawanych wykopaliskowo cmentarzysk z epoki brązu i wczesnej epoki żelaza (Krajewo, Mierzcyce, Mikołajowice, Polanka, Legnica, ul. Bagienna).
Zbiory archeologiczne Muzeum Miedzi gromadzone są od ponad półwiecza. Wśród bogatego inwentarza muzealiów archeologicznych na czoło wysuwają się materiały z dwóch okresów chronologicznych: epoki brązu i wczesnej epoki żelaza (m.in. cmentarzyska z Legnicy, ul. Spokojnej, Czernikowic, Grzybian) oraz średniowiecza (m.in. materiały z wykopalisk z zamku legnickiego, rejonu ulic N. M. Panny, Młynarskiej, Szpitalnej i Środkowej). Materiały z innych okresów chronologicznych są mniej liczne. Do największych przekazów z lat ostatnich należą zabytki z badań ratowniczych w rejonie zbiornika w Mściwojowie, pow. jaworski, zabytki z osady w Grzybianach czy przejęte na przestrzeni 2017-2018 r. zabytki archeologiczne pochodzące z badań drogi ekspresowej S3.
Wśród najcenniejszych zabytków znajdujących się w naszych zbiorach wymienić należy zabytki związane z metalurgią miedzi i brązu, pochodzące z cmentarzyska ciałopalnego odkrytego przy ul. Spokojnej w Legnicy oraz osady w Grzybianach, materiały związane z górnictwem i hutnictwem miedzi m.in. z terenu Pogórza Kaczawskiego i Rudaw Janowickich oraz zabytki prezentujące kulturę średniowiecznej Legnicy.

Pierwszą wystawę archeologiczną pt. Kultura starożytnego Egiptu, Grecji i Rzymu udostępniono zwiedzającym w 1963. Rok później zorganizowano wystawę podsumowującą działalność w zakresie archeologii pt. Ochrona zabytków i wyniki badań archeologicznych w Legnicy i powiecie 1945-1964. Przez dział archeologii przewinęła się liczna grupa muzealników. Początkowo zbiorami zajmowali się: historyk sztuki Teresa Wójcik-Wolanin, od lipca 1966 absolwentka archeologii śródziemnomorskiej Bożena Rostkowska. W 1967 r. pracę w dziale archeologii podjęła Anna Poźniak, która rozpoczyna również prowadzenie księgi inwentarzowe zbiorów archeologicznych. Pierwszy wpis pochodzi z 7.10.1969 r.
W 1972 r. do działu archeologii trafia  archeolog Krystyna Sokołowska. Nowy pracownik współpracuje z dr. Zbigniewem Bukowskim w badaniach cmentarzyska w Grzybianach (1972, 1977),  uczestniczy również m.in. w badaniach odkrytego w tym czasie cmentarzyska ciałopalnego przy ul. Spokojnej w Legnicy.
W 1978 r. z działu archeologii odchodzi Anna Poźniak, a funkcję kierownika działu obejmuje Krystyna Sokołowska-Jacyk. Od lipca 1980 r. pracę w Muzeum rozpoczął legniczanin, archeolog mgr Stanisław Firszt. Dzięki jego inicjatywie zapoczątkowano badania reliktów dawnego górnictwa złota w rejonie Mikołajowic i Legnickiego Pola (1984-1988), podjęto ratownicze badania archeologiczne m.in. przy ul. Rosenbergów czy Partyzantów, przejęto również do zbiorów zabytki z badań legnickiego zamku. W październiku 1987 r. objął on funkcję dyrektora w obecnym Muzeum Karkonoskim w Jeleniej Górze. Do końca 2008 r. kierownikiem oraz jedynym pracownikiem działu archeologii była Krystyna Jacyk. Od 2009 r., wraz z odejściem Krystyny Jacyk na emeryturę, jej stanowisko przejął Tomasz Stolarczyk (od 2010 r. doktor nauk humanistycznych; rozprawa doktorska pt. Górnictwo rud metali nieżelaznych na Dolnym Śląsku od XIII do początku XVII w. napisanej pod opieką naukową profesora Jerzego Piekalskiego).
Dział archeologii angażuje się aktywnie w działalność naukową i popularyzatorską, współpracując z instytucjami naukowymi. Dzięki środkom ministerialnym od 2012 r. udało się zrealizować kilka ważnych projektów badawczych, stanowiących wkład w rozwój wiedzy na temat dawnego górnictwa i hutnictwa miedzi (2012 r. projekt pt. Badania stanowisk dawnego górnictwa i hutnictwa miedzi) oraz z epokę brązu i wczesną epokę żelaza w rejonie Legnicy. We współpracy z Instytutem Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Wydziałem Odlewnictwa Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie opracowano i wydano drukiem materiały zabytkowe z osady w Grzybianach (lata 2013-2014 projekt pt. Grzybiany. Osada nadjeziorna z epoki brązu i żelaza) oraz cmentarzyska kultury łużyckiej odkrytego przy ul. Spokojnej w Legnicy (2016 r. projekt pt. Metalurdzy znad Kaczawy - opracowanie materiałów z cmentarzyska kultury pól popielnicowych w Legnicy, stan. 3).

Najważniejszymi z zadań działu archeologii jest opracowywanie posiadanych zbiorów, w tym licznych materiałów zabytkowych pochodzących z badań ratowniczych prowadzonych w czasie budowy drogi S3 na odcinku Legnica-Lubin, współpraca z instytucjami i organizacjami popularyzującymi archeologię oraz przeszłość rejonu Legnicy, rozpoczęcie planowych badań wykopaliskowych mających na celu powiększanie istniejących zbiorów, m.in. obiektów zabytkowych związanych z górnictwem i hutnictwem miedzi.

Szczegóły

Super User

Kategoria: Zbiory

Utworzono: 20 kwiecień 2018

Odsłony: 495646

Dział Historii Górnictwa i Hutnictwa Miedzi
kierownik — dr Marek Żak

Dział Historii Górnictwa i Hutnictwa Miedzi gromadzi przedmioty oraz dokumentację związaną z wydobyciem i przetwórstwem miedzi w ciągu wieków, ze szczególnym uwzględnieniem Zagłębia Miedziowego. Ponadto w kręgu jego zainteresowań znajdują się obiekty geologiczne, głównie minerały miedzi.

Zainteresowanie legnickich muzealników szeroko pojętą problematyką złóż, dziejów wydobycia i przetwórstwa miedzi sięga początków istnienia legnickiej instytucji. Rodzący się wówczas w regionie przemysł górniczo-hutniczy miedzi był doskonałym argumentem, aby z tej tematyki uczynić główny profil muzeum, do czego dosyć szybko zaczęto konsekwentnie dążyć. Pierwszą wystawą zorganizowaną przez ówczesne Muzeum Regionalne w Legnicy, była ekspozycja o charakterze technicznym pt. „Miedź w Polsce” (1962 r.). Już wtedy Tadeusz Gumiński, w jednym ze sprawozdań pisał, że w trakcie przygotowań do niej (...) zgromadzono dostateczną ilość eksponatów, aby uruchomić dział miedzi reprezentujący: dzieje górnictwa i hutnictwa, technologię nowoczesną tych przemysłów oraz problematykę budowy zagłębia legnicko-głogowskiego i geologię. 
    Początkowo oprócz miedzi wykazywano również zainteresowanie tematyką węgla brunatnego, co zostało uwzględnione w przyjętym w 1965 r. statucie muzeum, który stanowił, że w kręgu zainteresowań kolekcjonerskich instytucji znajdowały się m.in.: materiały z zakresu geologii miedzi i węgla brunatnego, ich wydobycia i przeróbki, modele maszyn i urządzeń. Zadaniem tym miał się zająć Dział Techniczny, który miał się koncentrować na materiałach z zakresu geologii miedzi i metali towarzyszących, węgla brunatnego historii górnictwa i hutnictwa miedzi w Polsce, a także przedmioty związane z nowoczesną technologią przeróbki miedzi i węgla brunatnego, narzędzia pracy, modele maszyn i urządzeń, wyroby artystyczne i użytkowe z miedzi z różnych terenów i epok, ze szczególnym uwzględnieniem Dolnego Śląska i okolic Legnicy. Organizację „Działu Miedzi” powierzono Krystynie Kiełpikowskiej-Turkiewicz. Wśród głównych zainteresowań wymieniano: a) geologia, b) górnictwo historyczne i nowoczesne, c) hutnictwo, d) zastosowanie miedzi i jej stopów, e) problematyka miedzi w Polsce Ludowej. Dalszy rozwój takiego kierunku muzealniczo-badawczego wymuszał zresztą uchwalony w 1966 r. nowy statut, a wraz z nim przyjęty profil placówki (zmiana nazwy na Muzeum Miedzi w Legnicy), w którym tzw. problematyka miedzi została wysunięta na pierwszy plan, przy jednoczesnej rezygnacji z zagadnienia węgla brunatnego.
    Chociaż Dział Miedzi formalnie istniał (w dokumentacji z tamtego czasu określano go też mianem Działu Techniki lub Działem Techniki Miedzi), to z powodu problemów kadrowo-organizacyjnych przez kilka następnych lat znajdował się w fazie organizacji. Jednocześnie w żaden sposób nie stało to na przeszkodzie w przygotowywaniu kolejnych wystaw o tej tematyce, jak np. „Miedź w dawnych wiekach” (1966 r.), czy „Hutnictwo i przetwórstwo miedzi w Polsce Ludowej” (1966–1968 r.). W latach 1969–1970 do pracy w nim został skierowany Zenon Skowroński, jednak do realizacji tego zadania nigdy de facto nie przystąpił. Natomiast w 1971 r. Krystyna Sokołowska, asystentka w Dziale Archeologicznym, objęła równolegle stanowisko p.o. kierownika Działu Historii Miedzi, który (...) gromadzi wszelkiego rodzaju dobra kulturalne z dziedziny geologii, górnictwa i hutnictwa tego metalu oraz dokumentację społeczną życia zawodów górniczego i hutniczego miedzi ze szczególnym uwzględnieniem historii Legnicko-Głogowskiego Okręgu Miedziowego. Niestety natłok obowiązków związany z pracą w kilku działach jednocześnie nie pozwolił jej rozwinąć intensywniejszej działalności w tym kierunku, a prace nad wystawą stałą nigdy nie wyszły poza fazę planowania i opracowania scenariusza (jeden z roboczych tytułów: „Górnictwo i hutnictwo Zagłębia Miedziowego”). Warto jednak odnotować, że pod koniec 1973 r. do księgi inwentarzowej działu zostaje wpisanych 35 pierwszych obiektów, co dało początek gromadzonej w nim kolekcji. 
    Dział Historii Górnictwa i Hutnictwa Miedzi został oficjalnie powołany do życia w lipcu 1975 r., kiedy wraz z zarządzeniem o utworzeniu Okręgowego Muzeum Miedzi w Legnicy zaprezentowany został statut nowej instytucji. Jako pierwszy wymieniony został w nim Dział Historii Górnictwa i Hutnictwa Miedzi, który (...) gromadzi materiały z dziedziny geologii, historii górnictwa i hutnictwa miedzi w Polsce ze szczególnym uwzględnieniem Legnicko-Głogowskiego Okręgu Miedziowego, modele maszyn i urządzeń stosowanych w przemyśle miedziowym, narzędzia pracy a także dokumenty życia i pracy górników i hutników Miedziowego Zagłębia. Realną działalność w tym zakresie należy jednak mierzyć dopiero od mniej więcej 1978 r., kiedy zostało ostatecznie obsadzone stanowisko kierownika, którym został Andrzej Niedzielenko (wcześniej przez kilka miesięcy funkcję tę piastował Waldemar Bieniek) i przystąpiono do prac nad pierwszą wystawą stałą pt. „Miedź wczoraj, dziś i jutro”, którą otwarto w lutym 1979 r.
W 1985 r. kierowniczką działu została Joanna Grzelak, która pełniła tę funkcję do 1993 r. Po niej na tym stanowisku pracowali: Ireneusz Wojewódzki (1998–2001), Paweł Stejka (2001–2003) i Marcin Makuch (2003–2018). Od 2018 r. kieruje nim dr Marek Żak. 
    W kolejnych latach po ostatecznym ukształtowaniu się działu jego działalność koncentrowała się na wyznaczonych kierunkach badań, czego owocem są liczne wystawy poruszające tą problematykę. Były to głównie wystawy o tematyce:
    • geologicznej, jak np. „Jak powstawała miedź” (1981 r.), „Minerały miedzi” (1990 r.), „W zielonym świecie malachitu” (1993 r.), „W kraju Inków — wystawa fotograficzna” (1999 r.), „Chilijska Miedź. Skarb ukryty w Andach” (2011–2012 r.);
    • historycznej, jak np.: „XX lat KGHM” (1981 r.), , „Handel i miedź. Dawniej i dziś” (1992 r.)., „Cuprifodina in Montibus. Miedzianka — 700 lat górniczego miasta” (2011–2012 r.), „Legnica w kolorze miedzi. 60-lat Huty Miedzi Legnica” (2013 r.), „Siedem dekad Huty Miedzi „Legnica” (2023);
    • górniczej, jak np. „Od przodka do nadszybia. Historia transportu urobku w górnictwie” (2005–2006 r.), „Z lampą górniczą przez wieki. Dzieje oświetlenia w górnictwie” (2007–2008 r.).
Niekiedy zainteresowania pracowników działu kierowały się w stronę nowych zagadnień, jak chociażby górnictwo złota („Dawne górnictwo złota”, 1979–1980 r.), czy minerały („Minerały Dolnego Śląska”, 2009 r.).

Obecnie kolekcja działu liczy blisko pięćset pozycji inwentarzowych.
    Największą część zbiorów stanowią obiekty geologiczne, a mianowicie kolekcja minerałów. Są to głównie okazy minerałów miedzi, chociaż obecne są w niej również minerały Dolnego Śląska. Zainteresowanie tego rodzaju eksponatami narodziło się na początku lat 80., kiedy rozpoczęto pracę nad przygotowaniem wystawy geologicznej pt. „Jak powstawała miedź” (1981 r.). Najintensywniejszy rozwój tego kierunku działalności i budowania kolekcji nastąpił zaś na przełomie lat 80. i 90., kiedy działem kierowała geolożka. Dzisiaj w skład tego zbioru wchodzą obiekty pochodzące z sześciu kontynentów, a jednym z ciekawszych nabytków są minerały pochodzące z chilijskich kopalni firmy Codelco, największego producenta miedzi na świecie. W zasobie działu znajdują się też okazy mineralogiczne z odciskami fauny.
    Ważnym elementem zbiorów są dawne oraz obecne narzędzia pracy górników i hutników (kilofy, młoty, wiertarki, lampy, stroje robocze). Wśród nich są też obiekty wielkogabarytowe, jak wozy górnicze, czy kubeł wyciągowy. Stworzony został również zbiór starych sztandarów górniczych, pochodzących z zamykanych zakładów („Lena”, „Konrad”), a także organizacji związkowych i komitetów partyjnych związanych z przedsiębiorstwami Zagłębia Miedziowego. Dział posiada też kolekcję górniczego stroju galowego, odznaczeń oraz od wielu lat zbiera kufle z górniczych i hutniczych karczm piwnych, a także inne pamiątki pochodzące z imprez branżowych (np. śpiewniki). 
    W kręgu zainteresowania znajdują się również grafiki, plany/mapy, karty pocztowe wspomnienia i fotografie związane z wydobyciem i przetwórstwem miedzi na całym świecie oraz tzw. dokumenty życia społecznego dotyczące środowiska górniczo-hutniczego.

dr Marek Żak

Szczegóły

Super User

Kategoria: Zbiory

Utworzono: 19 kwiecień 2018

Odsłony: 493328

Dział Historii powstał w maju 1978 roku. Celem powołania nowej komórki w strukturze organizacyjnej Muzeum Miedzi była potrzeba  rozszerzenia zakresu działań kolekcjonerskich o dokumentację historii Legnicy i regionu.
Wcześniej,  obiekty tego typu były pozyskiwane sporadycznie i trafiały do istniejących już działów. W 1980 roku ze zbiorów specjalnych Biblioteki wydzielono  dokumenty, mapy, plany i widoki Legnicy, w tym także karty pocztowe (razem116 obiektów), które włączone do Działu Historii, stały się zaczątkiem jego kolekcji. Aktualnie zasoby działu liczą ponad 3000 pozycji inwentarza, przy czym czasem pod jednym numerem kryje się od kilku do kilkuset zabytków.

Największą, pod względem ilości oraz znaczenia, kolekcję tworzy dawna oraz współczesna ikonografia Legnicy i okolic. W jej skład wchodzą weduty i widoki fragmentów miasta, wykonane w  różnych technikach  malarskich oraz  graficznych, także te utrwalone na kartach pocztowych, fotografiach i taśmie filmowej.
Najstarszy  widok Legnicy, znajdujący się w Dziale Historii, powstał pod koniec XVI wieku, pochodzi z atlasu Civitates orbis terrarum Georga Brauna i Fransa Hogenberga. Najnowsze portrety miasta w wiekach XX i XXI  stworzyli m.in. Zina Moszkowicz, Edward Dwurnik, Franciszek Maśluszczak, Paweł Lasik, Stanisław Filipczuk, Krzysztof Skórczewski oraz Edward Mirowski. Zbiór fotograficzny zdominowany został przez zdjęcia powojennej Legnicy wykonane m.in. przez Mieczysława Pawełka, Franciszka Pałkę, Modesta Stelmacha, Franciszka Grzywacza i Juliana Zawiszę. Najliczniejszą grupę w kolekcji ikonograficznej tworzą karty pocztowe, zawierające widoki Legnicy i okolicznych miejscowości.

Kolejny zespół tematyczny  tworzy ikonografia i dokumentacja ważnych wydarzeń historycznych związanych z historią Legnicy, w tym widoki i plany bitew z lat 1241, 1634, 1760 i 1813. W tej grupie wyróżnia się kolekcja dzieł inspirowanych bitwą z Mongołami z 1241 roku, w znaczący sposób wzbogacona przez prace powstałe w wyniku Ogólnopolskiego Konkursu Plastycznego ogłoszonego przez Muzeum Miedzi w 1986 roku z okazji 745 rocznicy wydarzenia.

Innym znaczącym zadaniem w zakresie gromadzenia jest dokumentacja twórczości artystów związanych z Legnicą miejscem urodzenia lub działalności przed 1945 rokiem.
Od wielu lat, systematycznie, powiększany jest zbiór prac Theodora Blätterbauera, najwybitniejszego legnickiego malarza 2.poł. XIX wieku. Obrazy olejne i akwarele z widokami architektury, pejzażami i portretami jego autorstwa tworzą niewielką, liczącą niespełna 10 prac kolekcję, która  jest prawdopodobnie największym zespołem oryginalnych dzieł tego artysty skupionych w jednym miejscu. Oprócz tego w naszych zbiorach znajdują się litografie i staloryty wykonane według rysunków artysty jako ilustracje do różnych publikacji książkowych.
W 2017 roku dzięki darowi rodziny Waltera Bayera, do Muzeum trafiło ponad 50 prac tego malarza, działającego w Legnicy w okresie międzywojennym. Pozostali legniccy twórcy tacy jak: Wolf Röhricht, Elfriede Springer i inni, reprezentowani są przez pojedyncze prace.

Oprócz dokonań artystów staramy się  dokumentować także działalność innych, ważnych dla dziejów miasta i regionu, osób. W tym zespole znajdują się portrety, dokumenty, kopie pieczęci i  tablice genealogiczne książąt z dynastii Piastów legnicko-brzeskich. Gromadzimy ponadto materiały dotyczące, np. związanego z Legnicą Aleksandra von Minutoli (1806-1887), założyciela pierwszego na świecie muzeum rzemiosła i sztuki użytkowej. Są to przede wszystkim fotografie kolekcji rzemiosła ( ponad 250 sztuk), listy, rysunki i ryciny, wydawnictwo o historii rodu oraz szkicownik Anny von Minutoli. Niedawno Muzeum pozyskało rodzinny album fotograficzny związany  z osobą Richarda Hahna (1854-1934), prawnika niezwykle zasłużonego dla legnickiej kultury, honorowego obywatela Legnicy. W naszych zbiorach znajdują się także pamiątki dotyczące innego honorowego obywatela Legnicy, założyciela Muzeum Miedzi, Tadeusza Gumińskiego (1906-2003).

Systematycznie powiększany zbiór kartograficzny, liczy obecnie ponad 200 map i planów, obejmujących swoim zasięgiem terytorialnym obszar Śląska, ze szczególnym uwzględnieniem samej Legnicy i jej okolic. W zespole znajdują się również opracowania obrazujące relacje dzielnicy z Polską, Czechami i Niemcami. Jednocześnie mapy te dokumentują działalność edytorską prawie wszystkich znaczniejszych oficyn kartograficznych Europy. Chronologicznie zbiór zawiera mapy i plany z okresu od XVI do XX wieku, wykonane w technikach drzeworytu, miedziorytu, stalorytu, litografii i druku.

Działalność legnickich cechów obrazują wyroby rzemiosła, ponadto archiwalia, sztandary i pamiątki. W zespole zgromadzono m.in. przedmioty powstałe w legnickich warsztatach złotniczych w  XVII i XVIII wieku takie jak: monstrancja, tarcza pogrzebowa cechu piekarzy, naczynia i sztućce. Lokalne zegarmistrzostwo reprezentują zegary z warsztatu Johanna Gottfrieda Schaara działającego w Legnicy w latach 70. XVIII wieku.
Przedmiotem gromadzenia są ponadto wyroby legnickich zakładów przemysłowych. Systematycznie powiększana jest kolekcja srebrnych i platerowanych sztućców oraz naczyń  pochodzących m.in. z fabryk Juliusa Freya i Hugo Sandiga, działających w mieście w 2. połowie XIX wieku, czynnych do 1945 roku. Zbiór uzupełniony został niedawno o powojenną produkcję Legnickiej Fabryki Nakryć Stołowych - LEFANY. Muzeum zbiera także wyroby innych zakładów przemysłowych działających na terenie miasta. Są to m.in. magle, stoły oraz pianino z fabryk należących do rodziny Seilerów, ceramiczny herb Legnicy i inne detale wykonane w firmie Rothera, a także różnego rodzaju tabliczki znamionowe, szyldy czy też wyroby o charakterze pamiątkarskim.

Dział Historii gromadzi także różnego rodzaju artefakty dotyczące historii miasta przed 1945 rokiem. Dokumentujemy ponadto trudne lata powojennego okresu pionierskiego jak i okres późniejszy. W tej grupie znajdują się fotografie, prasa, dokumenty, pamiątki, witraże oraz sztandary instytucji, organizacji politycznych, społecznych i szkół

Dział Historii sprawuje nadzór merytoryczny nad Muzeum Bitwy Legnickiej w Legnickim Polu, gdzie od 2016 roku funkcjonuje nowa stała wystawa historyczna : „Spotkanie dwóch światów. Pamięć o bitwie pod Legnicą 1241” (scenariusz: Konrad Byś).
W Akademii Rycerskiej, oddziale Muzeum Miedzi, od 2009 roku znajduje się inna wystawa stała Działu Historii: „Akademia Rycerska w Legnicy. Dzieje gmachu i instytucji” (scenariusz: Grażyna Humeńczuk).
Pracownicy działu przygotowują ponadto wystawy czasowe tematycznie związane z historią miasta.

Kierownik Działu Historii - Konrad Byś